Dit leert je kind in groep 1

Tellen, kleuren en vormen benoemen, iets vertellen in de kring, samen spelen, rijmen, luisteren naar een verhaal: voor kleuters valt er heel wat te leren. In groep 1 gaat dat leren nog met heel kleine stapjes en spelenderwijs.

Ontwikkelingssprongen bij kleuters

Kleuters ontwikkelen zich in hun eigen tempo, de een is sneller dan de ander. Het ene kind zal aan het eind van groep 1 dus meer kunnen en hebben geleerd dan het andere, maar dat geeft niet. Kleuters maken vaak flinke sprongen in hun ontwikkeling, waardoor het beeld een paar maanden later al weer heel anders kan zijn.

Lekker bewegen in groep 1

Kleuters en stilzitten, dat gaat niet samen. Gelukkig krijgen kleuters op school volop de ruimte en gelegenheid om te bewegen. Vergeleken met leerlingen in de hogere groepen, hebben kleuters op school heel wat ‘beweegmomenten’, van kleutergym in het speellokaal (een gymlokaal dat speciaal is ingericht voor kleuters), lekker lang buiten spelen op schommels en fietsjes tot dans- en beweegspelletjes in de klas. Zie ook: Hoe ziet een schooldag in groep 1 er uit.

Taal

Taal is de basis voor al het andere leren. Taal is de basis van al het andere leren. Het stimuleren van een goede taalontwikkeling is dan ook het centrale doel van de kleuterperiode. Door voorlezen, rijmspelletjes, liedjes en kringgesprekken bouwt je kind een steeds grotere woordenschat en taalinzicht op.

Taal in groep 1

  • Geluiden herkennen
  • Verhaaltje navertellen
  • Verschil horen tussen woorden als ‘bam’ – ‘boem’
  • Eerste/laatste woord benoemen in een reeks van drie
  • Tien minuten luisteren
  • Kennismaken met rijmen
  • Krabbelen of naam naschrijven
  • Kennismaken met lettergrepen
  • Enkele lettersymbolen (her)kennen, zoals de M van McDonald’s
  • Woordenschat uitbreiden

Zie ook: Ontluikende geletterdheid en ander kleuterjargon

Rekenen

Rekenen in groep 1 is vooral tellen. Veel kleuters kunnen al vrij aardig het rijtje getallen van 1 tot 10 opzeggen, maar de telwoorden hebben nog amper betekenis voor hen. Van echt tellen is pas sprake als je kind daadwerkelijk getalbegrip heeft en dus waarde aan de telwoorden toekent. In groep 1 en 2 krijgen kleuters gaandeweg het ‘echte tellen’ onder de knie.

Rekenen in groep 1

  • tellen tot 10
  • cijfers 1-5 herkennen en 1 en 2 benoemen
  • besef van begrippen meer/minder –¬ veel/ weinig – erbij/eraf – groter/kleiner – dikste/dunste – voor/naast/op
  • groepjes van 2 en 3 herkennen zonder tellen
  • kennismaken met seizoen, dagen van de week
  • vormen: cirkel, vierkant, driehoek, rechthoek
  • kleuren: rood, geel, blauw, groen

 

De motoriek wordt steeds beter

Kleuters zijn lichamelijk volop in ontwikkeling. Dit geldt zowel voor de grove motoriek (rennen, hinkelen, huppelen, evenwicht bewaren), voor de fijne motoriek (kralen rijgen, potlood vasthouden) als voor de oog-handcoördinatie (sturen van een schaar, leggen van puzzelstukjes).

Aan schrijven is de kleutermotoriek nog niet toe, maar je kind doet in groep 1 en 2 al wel allemaal dingen waarmee de motoriek en oog-handcoördinatie zo worden getraind dat er in groep 3 kan worden begonnen met leren schrijven.

Motorische ontwikkeling in groep 1 en 2

  • Grove motoriek: balanceren, klimmen, schommelen, zwaaien, koprol maken, springen, hardlopen, mikken, vangen en gooien, tikkertje, bewegen op muziek, balspelen
  • Fijne motoriek: prikken, knippen, scheuren, binnen de lijntjes kleuren, goede potlootgreep, schrijfpatronen overtrekken, schrijfbeweging vanuit de vingers

Oog krijgen voor anderen

Kleuters zijn het centrum van hun eigen wereld. Ze kunnen zich meestal nog niet goed inleven in een ander en gaan ervan uit dat de ander hetzelfde denkt en voelt als zijzelf. In groep 1 en 2 begint je kind beetje bij beetje overeenkomsten en verschillen op te merken. Je kind komt erachter dat iedereen anders is. De leerkracht stimuleert kleuters in de ontwikkeling van dit inzicht door op allerlei manieren met kleuters te praten over gedrag en emoties, bijvoorbeeld door middel rollenspellen en door verhaaltjes voorlezen.

Verder leren de kinderen al doende om te gaan met conflicten, afspraken en regels. En ontdekken ze het belang daarvan. Met name in de kleutergroepen gaan er vaak geen vijf minuten voorbij zonder ‘sociaal verkeersongeval’. Deze situaties zijn belangrijke oefenmomenten voor het leren omgaan met conflicten.

Sociaal-emotionele ontwikkeling in groep 1

  • wennen aan naar school gaan
  • regels en routine eigen maken
  • wachten op een beurt en beurt nemen
  • iets nieuws durven uitproberen
  • contact maken met klasgenoten en leerkracht

Lees ook: Hoe was het op school? ‘Weet ik niet meer…’ – praten over school

Ter info:
Dit overzicht is een afgeleide van de door de overheid opgestelde tussendoelen en geven een globale indicatie van wat op de meeste scholen wordt gehanteerd of in de meest gebruikte lesmethodes gangbaar is. Wat je kind precies leert in een bepaalde groep, varieert echter per school. Vrijwel alle scholen houden aan het begin van het jaar een informatie-avond voor ouders waarin wordt verteld wat je kind dit schooljaar gaat leren.
Probeer als het even kan om daar naartoe te gaan. Je hoort wat je kind leert en kunt vaak ook de materialen bekijken. Zo kun je je een goed beeld vormen van wat je kind doet op school.

Zie ook:

Dit leert je kind in groep 2
Dit leert je kind in groep 3
Dit leert je kind in groep 4
Dit leert je kind in groep 5
Dit leert je kind in groep 6
Dit leert je kind in groep 7
Dit leert je kind in groep 8