Grotere klassen door bezuinigingen

| 26 juni 2012 | Reacties (2)

Na de zomervakantie zullen de klassen op veel basisscholen groter zijn dan nu het geval is. Hoe wat betekent dat voor mijn kind, krijgt mijn kind straks slechter onderwijs? Veel ouders zullen zich die vraag stellen. Vier van de vijf scholen bezuinigt in het schooljaar 2012-2013 namelijk op onderwijzend personeel.  Scholen zullen daardoor minder en dus grotere klassen krijgen. Daarnaast bezuinigen scholen op veel meer posten zoals het ondersteunend personeel, professionalisering, ICT, management en onderhoud. Ook voor 2013 voorzien leidinggevenden in het onderwijs nog flinke bezuinigingen.

Deze bezuinigingsmethoden zijn op een rijtje gezet door CPS Onderwijsontwikkeling, een organisatie die de overheid adviseert. Het CPS heeft onderzoek laten uitvoeren onder 773 schooldirecteuren om in kaart te brengen hoe scholen vorm geven aan de bezuinigingen. Korten op het aantal leerkrachten is op 79 % van de basisscholen aan de orde.

Een grotere groep, hoe erg is dat?

Vier op de vijf scholen bezuinigt in het schooljaar 2012-2013 op leerkrachten.

Jarenlang is klassenverkleining aangevoerd als dé sleutel tot een betere onderwijskwaliteit. Betekent dit dan automatisch dat grotere klassen slecht zijn? Hoewel het voor de meeste ouders tegen hun intuïtie indrijft, is er wetenschappelijk onderzoek dat aantoont dat een grotere klas niet per se slechter hoeft te zijn voor je kind.

In een artikel in Time vat de Amerikaanse onderwijsspecialist Andrew J. Rotherham de resultaten van onderzoek naar de effecten van de groepsgrootte als volgt samen: “Kleinere klassen zijn beter, maar alleen als er een heel goede leerkracht voor staat. In andere woorden: de groepsgrootte is van belang, maar de kwaliteit van de leerkracht maakt een grote verschil. Dit betekent dat je als ouder beter af bent met 28, 30 of zelfs nog meer kinderen en een goede leerkracht, dan met 24 of 22 en een middelmatige leerkracht. Bovendien is een kleine klas alleen beter als het echt een heel kleine klas is: 16 leerlingen of minder, bijvoorbeeld.”

Ook Suzan Koning, directeur van CPS, wijst op de kwaliteit van leerkrachten als belangrijke factor. Het omgaan met verschillen in de klas wordt volgens haar heel belangrijk. Immers hoe groter de klassen, hoe groter het aantal leerlingen dat specifieke aandacht vraagt. “Dat wordt voor alle scholen een uitdaging”, aldus Koning. “Des te meer omdat de Onderwijsinspectie eerder dit jaar nog constateerde dat leraren moeite hebben met deze ‘complexe vaardigheden’.”

Als tegenhanger van het onderzoek dat aantoont dat grotere klassen door de bank genomen niet slechter zijn dan kleinere, zijn er ook onderzoeken die juist de voordelen van een kleinere groep aantonen. Uit recent Zweeds onderzoek bleek een kleinere groepsgrootte niet alleen tot betere cognitieve en sociale vaardigheden tijdens de schoolperiode te leiden, zelf op lange termijn zijn de effecten zichtbaar. Volwassenen die als kind in een kleinere klas hadden gezeten, bereikten een hoger onderwijsniveau en verdienden later ook aantoonbaar meer: 5 leerlingen minder per klas resulteert volgens de onderzoekers in 3 procent meer salaris.

Maximum aantal leerlingen per groep

Het staat scholen vrij om naar eigen inzicht hun groepen samen te stellen en te vergroten, al is overleg met de medezeggenschapsraad (voor advies) hierbij wel vereist.  Anders dan veel ouders denken, is er in Nederland geen wettelijke richtlijn voor de maximale groepsgrootte. Er is wel een richtlijn voor de minimaal beschikbare ruimte voor basisschoolleerlingen: per leerling moet 3,5 m2 vloeroppervlakte beschikbaar zijn. Dat vloeroppervlak wordt echter niet berekend per klaslokaal, maar over de gehele school genomen: het totale oppervlakte van alle ruimten van de school gedeeld door het aantal leerlingen. Bij klassenvergroting doordat er minder leerkrachten zijn, zal deze oppervlaktenorm dus geen rol spelen.

Beeld: stock.xchng

Gerelateerde artikelen:

Tags: , , , , , ,

Categorie: Nieuws

Reacties (2)

Trackback URL | Comments RSS Feed

  1. Jan de Kok schreef:

    Volstrekt mee oneens. Meer kinderen in een klas betekent simpelweg dat er minder aandacht per leerling is. Hoe goed leraar ook is. Kinderen die nu net mee kunnen komen, lopen ernstig het risico dat dadelijk niet meer te kunnen. Daarnaast wordt er bij ontslag niet gekeken naar de kwaliteit van de leraren. Een achterhaald first-in-first-out systeem is nog veel van toepassing. Het resultaat is dat op veel scholen de beste leraren moeten vertrekken en dat de bijna oud-gedienden kunnen blijven zitten! Ernstige verschraling van het recht op goed basisonderwijs dus. De rekenregel van 3,5m2 als ‘gemiddelde’ van een totaal beschikbare oppervlakte is ridicuul. Kinderen kunnen terecht komen in lokalen met nog geen 0.8m2 omdat er ergens anders lokalen worden leeg gelaten of dat er een grote aula is. Dit is een regel voor de bühne en niet in het belang van het kind. Op de middelbare school worden de eisen voor een diploma hoger terwijl tegelijkertijd het basisonderwijs wordt afgebroken. Dat kan niet goed gaan. Deze ontwikkeling moet worden gestopt. Daarvoor is inmiddels een burgerinitiatief gestart onder ‘stopmonsterklas’ (twitter en facebook).

    • Margriet Bergstra schreef:

      Niet elke grote(re) klas is een monsterklas. Bij ons worden de groepen ook anders ingedeeld omdat er een leerkracht wordt ontslagen (2 groepen 4 ipv 3). Mijn zoon gaat van een groep van 22 naar een groep van 29. 22 was heerlijk, maar 29 zie ik niet direct als een probleem. Waarbij inderdaad helpt dat hij twee goede juffen krijgt. Dat scheelt. Bij monsterklassen stel ik me groepen van tegen de 40 leerlingen voor. Zo ver is het op de meeste scholen gelukkig niet (toch?). Ik ben het met je eens dat we het ook niet zo ver moeten komen. Dat goede jonge leerkrachten worden ontslagen ten gunste van ingedutte oudere vind ik net als jij ontzettend jammer. Iedereen heeft de mond vol van de kwaliteit van het onderwijs, maar niemand die dit aanpakt.

Schrijf een reactie